Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, cihatçı Heyet Tahrir Şam (HTŞ) örgütünün denetimindeki Şam idaresinin temsilcisi Ahmed Şara ile Moskova‘daki Kremlin Sarayı’nda bir ortaya geldi.
Rus heyetinde Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak ve Kremlin Dış Siyaset Danışmanı Yuriy Uşakov yer alırken, Suriye heyetinde ise Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, Savunma Bakanı Murhef Ebu Kasra, İstihbarat Başkanı Hüseyin es-Selame ve Genel Sekreter Mahir Şara hazır bulundu.
PUTİN’DEN SICAK MESAJLAR
Putin, görüşmenin başında yaptığı konuşmada, Rusya ve Suriye’nin onlarca yıldır özel bağlar geliştirdiğini belirtti. 80 yılı aşkın müddettir iki ülkenin diplomatik münasebetleri sürdürdüğünü hatırlatan Putin, bu münasebetlerin 1944’te, Rusya ve eski Sovyetler Birliği için en sıkıntı vakitlerde kurulduğunu hatırlattı.
Putin, “Bu müddet zarfında Suriye ve Rusya ortasındaki bağlar her vakit dostça olmuştur. Rusya’nın Suriye ile siyasi şartlarımız yahut özel çıkarlarımızla temaslı hiçbir münasebeti olmamıştır. Bu on yıllar boyunca, her vakit tek bir şey tarafından yönlendirildik, Suriye halkının çıkarları” tabirlerini kullandı.
Suriye halkıyla sahiden derin bağları olduğunu lisana getiren Putin, binlerce insanın evlilik ve dostluk bağlarıyla birbirine bağlı olduğunu, halihazırda 4 binden fazla Suriyeli gencin, Rusya’daki yükseköğretim kurumlarında eğitim gördüğünü aktardı.
Putin, “Bunların, gelecekte Suriye devletinin gelişmesine ve güçlenmesine çok kıymetli katkılarda bulunacaklarını umuyorum” diye konuştu.
Kremlin'de tarihi görüntüler
Rusya Devlet Başkanı Putin, Suriye'deki HTŞ yönetiminin lideri Şara'yı kabul ettihttps://t.co/QHbnK8AWoX pic.twitter.com/45lP63hs7U
— Cumhuriyet (@cumhuriyetgzt1) October 15, 2025
‘PARLAMENTO SEÇİMLERİNİ’ HATIRLATTI
Konuşmasında, Suriye’de parlamento seçimlerinin yakın vakitte yapıldığını anımsatan Putin, “Bunun sizin için büyük bir muvaffakiyet olduğuna inanıyorum. Zira bu, toplumun güçlenmesine yol açıyor ve Suriye şu anda sıkıntı vakitlerden geçiyor olsa da bu, Suriye’deki tüm siyasi güçler ortasındaki bağları ve etkileşimi güçlendirecek” değerlendirmesinde bulundu.
Rusya ile Suriye hükümetler ortası komitesinin 1993‘ten bu yana var olduğunu ve çalışmalarına yine başladığını bildiren Putin, Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak başkanlığındaki bakanlıklar ortası heyeti kabul ettiği için Şara’ya teşekkür etti.
Putin, “Orada birçok farklı ve yararlı teşebbüs tespit edildi. Biz de kendi adımıza, Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla düzenli temas ve istişarelerin sürdürülmesi konusunda varılan mutabakatın yanı sıra bunları hayata geçirmek için her şeyi yapmaya hazırız” dedi.
ŞARA: RUSYA İLE ÇALIŞMAYA DEVAM EDECEĞİZ
Şam idaresinin temsilcisi Şara da konuşmasında, Rusya ile Suriye ortasında sahiden esaslı tarihi bağların var olduğunu söyledi.
Rusya ile siyasi gayelerini geliştirmek için çok çalıştıklarını vurgulayan Şara, “Rusya ile tarihi bağlarla bağlı olduğumuzu ve Rusya’nın bu süreçte değerli bir rol oynayacağını anlıyoruz. Ayrıyeten, Rusya’nın bize sağladığı birçok kazanımları da temel alıyoruz. Rusya çeşitli alanlarda bize yardımcı oldu, maddi işbirliği de dahil olmak üzere kıymetli işbirliği köprüleriyle birbirimize bağlıyız” ifadelerini kullandı.
Rusya ile çalışmaya devam edeceklerinin altını çizen Suriye Cumhurbaşkanı Şara, “Kapsamlı bağlantılarımızı yenilemek ve sizi yeni Suriye ile tanıştırmak için efor göstereceğiz. Şu anda en değerli şey elbette istikrar, hem ülkede hem de bölgede istikrar” diye konuştu.
NELER GÖRÜŞÜLDÜ?
SANA haber ajansı, görüşme öncesi yayınladığı bir haberde, tarafların bölgesel ve milletlerarası gelişmeler ile Moskova-Şam iş birliğine dair konuları ele alacağını bildirmişti. Görüşmelerde, bilhassa Rusya’nın sıcak bakmadığı devrik başkan Esad’ın iadesi ile Hmeymim ve Tartus’taki Rus askeri üslerinin geleceğinin konuşulacağı kaydedildi.
Ziyaret, Şara’nın katılması planlanan Rusya-Arap Zirvesi’nin ertelenmesine karşın gerçekleşti. Ziyaret öncesi, Şara’nın, Rusya’daki Suriyelilerle bir ortaya geleceği, fakat Suriye büyükelçiliğini ziyaret etmeyeceği öne sürüldü.
ASKERİ ÜSLERİN DURUMU
2025 ortasında Moskova’yı ziyaret eden Şam yönetiminin Dışişleri Bakanı Esad el-Şibani, iki ülkenin ‘ilişkileri güçlendirme ve Esad periyodunda imzalanan ikili muahedeleri gözden geçirme’ niyetinde olduğunu söylemişti. Bu kapsamda, Rusya’nın Suriye’deki üslerinin türel statüsü, imtiyazları ve Şam idaresine sağladığı faydaların da masada olduğu söz edildi.
Rusya açısından Tartus’taki deniz üssü ve Hmeymim’deki hava üssü, Akdeniz’de askeri varlığını sürdürmek ve Orta Doğu’daki nüfuzunu korumak açısından kritik ehemmiyete sahip. Bu nedenle Kremlin, ‘üslerin statüsüne ait büyük ödünler vermeye istekli değil’.
Şam yönetiminin Savunma Bakanı, konuya ilişkin açıklamasında, “Rusya üslerini koruyabilir, lakin bu Suriye’ye yarar sağlayacak biçimde olmalı” dedi.
2025 yılı başlarında, Rusya’nın askeri varlığını yasal hale getiren mutabakat feshedilmiş ve Tartus Limanı’nın ticari kısmını işleten Rus şirketle yapılan kontrat de iptal edilmişti.
