Genel seçimde 1166 aday ve 27 parti, 150 sandalye için yarışıyor. Türk kökenli 34 adayın da yer aldığı seçimlerde hiçbir partinin, tek başına hükümet kurmaya yetecek 76 milletvekili sayısına ulaşması öngörülmüyor.
Seçimin birinci sonuçlarının, gece geç saatlerde açıklanması bekleniyor.
Hollanda medyası, oy verme süreci bittikten sonra sandık çıkış anketlerini yayımlamaya başlayacak. Resmi sonuçlar ise 7 Kasım’da açıklanacak.
Sonuçların resmiyet kazanmasının akabinde hükümet kurma görüşmeleri başlayacak. En fazla milletvekili çıkaran partinin öteki partilere hükümet kurma teklifi götüreceği sürecin, günler, haftalar hatta aylar sürebileceği belirtiliyor. Ülkede daha evvel hükümet, 2023’te 223 günde ve 2021’deki seçimin akabinde 229 gün sonra kurulmuştu.
Son yıllarda daima koalisyon hükümetleriyle yönetilen ülkede, bir partinin hükümet kurabilmesi için parlamentodaki 150 milletvekilinden en az 76’sının takviyesini alması gerekiyor.
Son anketlere nazaran, İslam tersi ve çok sağcı Geert Wilders’in liderliğindeki Özgürlük Partisinin (PVV), Demokratlar 66’nın (D66) ve seçimlere ittifak kurup ortak giren İşçi Partisi (PvdA) ve Yeşil Solun (Groen Links), 23’er sandalye alması öngörülüyor.
Geçen hükümette yer alan PVV’nin 2023’teki seçimde kazandığı 37 sandalyenin 23’e düşebileceği belirtiliyor.
Diğer çok sağcı partilerden Demokrasi için Forum Partisinin (FvD), 2023 seçimlerine nazaran oylarını artırarak toplam 6 milletvekili ve JA21 Partisinin de 11 milletvekili ile Temsilciler Meclisi’ne girmesi öngörülüyor.
Buna nazaran, çok sağcıların Meclis’teki toplam sandalye sayısının 41’den 45’e çıkması bekleniyor.
Son seçimlerde 5 sandalye kazanan Hristiyan Demokratlar Birliğinin (CDA) de sandalyesini 19’a çıkarması bekleniyor.
Anketlerde, Dilan Yeşilgöz-Zegerius liderliğindeki geçen hükümetin başka koalisyon ortağı Özgürlük ve Demokrasi İçin Halk Partisinin (VVD) oylarının ise geçen seçimlerde düştüğü üzere bu seçimlerde daha da gerileyerek 24 sandalyeden 16’ya düştüğü görülüyor.
Son hükümetin koalisyon ortaklarından Yeni Toplumsal Kontrat Partisinin (NSC) geçen seçimlerde aldığı 20 sandalyenin 1’e, çok sağcı Çiftçi Vatandaş Hareketi Partisinin (BBB) de 2023’te elde ettiği 7 sandalyenin 5’e düşmesi öngörülüyor.
Seçime, Hollanda’da Temsilciler Meclisine girdiği 2017’den bu yana ırkçılığa ve ayrımcılığa karşı gayret eden ve Filistin’in haklarını savunan Denk Partisi de katılıyor.
Mecliste 3 sandalyeyle temsil edilen, üyelerinin çoğunluğu Türk ve göçmenlerden oluşan Denk Partisi, bu seçimde 50 adayla yarışıyor.
Denk Partisinde 22 Türk kökenli aday bulunuyor. Anketlere nazaran, partinin oylarını koruyarak 3 sandalye kazanacağı belirtiliyor.
Hollanda’da Temmuz 2024’te misyona başlayan dörtlü koalisyon hükümeti, çok sağcı PVV partisinin göçmen siyasetlerindeki uyuşmazlıklar nedeniyle hükümetten çekilmesiyle bir yılı dolduramadan 3 Haziran’da düşmüştü.
Ağustos ayında İsrail’e yönelik daha sert önlemler alınamaması nedeniyle NSC partisinin de hükümetten çekilmesiyle koalisyonu şu an yalnızca VVD ve BBB partileri sürdürüyor.
Ülkede son 4 hükümetin tamamı göçmen siyasetlerindeki uyuşmazlıklar sebebiyle erken genel seçime gitmiş olup, Hollanda kısa periyodik hükümetler ve sık seçimler periyodundan geçiyor.
