Kenya’nın eski başbakanı ve ülke siyasetinin en tesirli figürlerinden Raila Odinga, 80 yaşında ömrünü yitirdi.
Ailesinden BBC’ye yapılan açıklamaya nazaran Odinga, Hindistan’da tedavi gördüğü hastanede çarşamba günü hayatını kaybetti.
Hindistan polisi, AFP’ye yaptığı açıklamada Odinga’nın aile üyeleri ve özel hekimiyle yürüyüş yaptığı sırada ansızın kötüleştiğini, hastaneye kaldırıldıktan kısa mühlet sonra ise hayatını yitirdiğinin açıklandığını bildirdi.
Son haftalarda Odinga’nın sıhhat durumuna ait çeşitli spekülasyonlar gündeme gelmiş, fakat ailesi ve yakın etrafı bu tezleri reddetmişti. Vefat haberinin akabinde Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed başta olmak üzere çok sayıda önder taziye iletisi yayımladı.
5 KERE CUMHURBAŞKANLIĞINA ADAY OLDU
Kenya siyasetinin en tesirli muhalif başkanlarından biri olan Odinga, beş defa cumhurbaşkanlığına aday olmasına rağmen hiçbir seçimi kazanamadı.
Her seçim sonrası sonuçları reddeden Odinga, zaferinin “kendinden çalındığını” savundu.
2017 seçimlerinde Kenya Yüksek Mahkemesi, Odinga’nın itirazını haklı bularak devrin Cumhurbaşkanı Uhuru Kenyatta’nın zaferini iptal etmiş ve seçimlerin yenilenmesine karar vermişti. Lakin Odinga, seçimlerin adil şartlarda yapılmadığını belirterek ikinci oylamayı boykot etmişti.
2007 SEÇİMLERİ: ÜLKE TARİHİNİN EN BÜYÜK KRİZİ
Odinga’nın en tartışmalı siyasi mücadelesi 2007 seçimlerinde yaşandı.
Rakibi Mwai Kibaki’nin kazandığı açıklanan sonuçlara itiraz eden Odinga, seçimlerin hileli olduğunu ileri sürdü. Bu süreç, ülke tarihinin en ağır krizi haline geldi; 1.200 kişi hayatını kaybetti, 600 binden fazla kişi meskenlerini terk etmek zorunda kaldı.
Krizi sonlandırmak için devrin BM Genel Sekreteri Kofi Annan arabuluculuk yaptı ve bir ulusal birlik hükümeti kurulmasını sağladı. Bu uzlaşma sonucunda Odinga, başbakanlık misyonuna getirildi.
Odinga, mesleği boyunca birçok sefer siyasi rakipleriyle uzlaşma yoluna gitti.
2022’deki seçimleri kaybettikten sonra Cumhurbaşkanı William Ruto ile işbirliği yaparak “kapsayıcı hükümet” projesine takviye verdi. Bu süreçte birtakım müttefikleri hükümette kıymetli konumlara getirildi.
Ruto idaresi ayrıca, Odinga’nın Afrika Birliği Komitesi başkanlığına adaylığını destekledi, lakin Odinga seçimlerde Cibuti Dışişleri Bakanı Mahmud Ali Yusuf’a karşı kaybetti.
BİR PERİYODUN SEMBOLÜ
Batı Kenya kökenli olan Odinga, halk ortasında büyük sevgiyle anılıyordu.
Destekçileri ona “Baba (Baba)”, “Agwambo (Tanrı’nın işi)” ve “Tinga (Traktör)” lakaplarını taktı. Siyasi mitinglerde on binlerce kişiyi bir ortaya getiren Odinga, halkla kurduğu güçlü bağ ve kitleleri harekete geçirme gücüyle tanınıyordu.
Raila Odinga, Kenya’da demokratik haklar ve insan özgürlükleri çabasının simge ismi olarak kabul ediliyor.
Tek parti rejimine karşı yürüttüğü çaba nedeniyle iki kere tutuklandı ve toplamda ülkenin en uzun müddetli siyasi tutuklusu oldu.
1982’deki başarısız darbe teşebbüsüne karışmakla suçlanarak mahpusa atılan Odinga, bu süreçte ülke çapında muhalefet hareketinin öncülerinden biri haline geldi.
Kenya basınında Odinga için “ülkenin demokrasi vicdanı” sözü kullanıldı.
Birçok siyasetçi, “Kenya bugün sahip olduğu özgürlükleri Odinga’nın kararlılığına borçlu” yorumunu yaptı.
