Brezilya’da Ulusal Kongre’nin milletvekillerine geniş dokunulmazlık sağlayacak düzenlemeleri ve çok sağcı eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro’ya af yolunu açabilecek kanunları gündeme alması, ülke genelinde kitlesel protestolara yol açtı.
Bir düzineden fazla kentte on binlerce kişi sokaklara çıkarak, “Kendi çıkarlarını halkın meselelerinin önüne koyuyorlar” diyerek Kongre’yi protesto etti.
Rio de Janeiro’nun Copacabana kıyısında düzenlenen mitingde, diktatörlük devrinde sansüre direnen müzik efsaneleri Caetano Veloso, Chico Buarque ve Gilberto Gil sahne aldı. Sanatkarların bir ortaya gelmesi, protestolara güçlü bir sembolik mana kazandırdı.
Başkent Brasilia’daki hareketlere katılan 34 yaşındaki çevreci Aline Borges, Kongre’ye duyduğu öfkeyi, “Suçlular ve yolsuzlardan oluşan bu Kongre, kendilerini koruyacak bir yasa peşinde” kelamlarıyla lisana getirdi.
“KALKAN YASASI” VE “HAYDUT YASASI”
Alt meclis, milletvekillerinin yargılanmasını zorlaştıran “Kalkan Yasası”nı kabul etti. Bu düzenlemeye nazaran, bir milletvekilinin yargılanabilmesi için kapalı oylamada öteki vekillerin onayı gerekecek.
Ertesi gün ise sağ muhalefet tarafından desteklenen ve muhaliflerce “Haydut Yasası” olarak isimlendirilen af yasası gündeme alındı. Yasa, Bolsonaro ve 2023 Ocak ayındaki ayaklanmaya katılan yüzlerce destekçisini kapsayabilir.
Yargıtay tarafından 27 yıl üç ay mahpusa mahkûm edilen Bolsonaro, şu anda mesken hapsinde. Eski lider, seçimleri devirmeye çalışmak, “suç örgütü kurmak” ve Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva’ya suikast planlamakla suçlanıyor.
Bolsonaro, tüm suçlamaları reddediyor ve 2026’da aday olacağını söylüyor. Fakat en az 2030’a kadar seçimlere katılması yasak.
Ülkede derin kutuplaşma sürüyor. Datafolha’nın son anketine nazaran halkın yüzde 50’si Bolsonaro’nun mahpusa girmesi gerektiğini düşünürken, yüzde 43’ü buna karşı çıkıyor.
