BM Genel Kurulu’nun New York’taki yıllık toplantısı öncesinde gelen açıklamalar, Fransa ve Portekiz’in de benzeri istikamette oy kullanmasıyla genişleyecek.
Bu gelişme, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun diplomatik yalnızlığını derinleştiriyor. Lakin kararlar, İsrail’in Hamas’a yönelik süregelen askeri operasyonunu şimdilik durdurmuş değil.
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Trump’ın geçen haftaki Londra ziyaretini bekledikten sonra kararını açıkladı. Trump, basın toplantısında “Bu hususta Başbakan ile uyuşmazlığa düştük” derken, “Aslında çok az hususta ayrılıyoruz” sözlerini kullandı.
Starmer, Temmuz ayında yaptığı birinci açıklamada, tanıma kararının İsrail’in Gazze’deki insani krizi hafifletmesi, Hamas ile ateşkese vararak rehineleri özgür bırakması ve uzun vadeli barış için adım atmasına bağlı olduğunu belirtmişti.
Ancak bu süreçte İsrail, Katar’daki Hamas başkanlarını maksat aldı ve Gazze’de askeri operasyonlarını daha da genişletti.
STARMER’IN İKİLEMİ
Eski bir insan hakları avukatı olan Starmer için bu karar hem ahlaki hem de siyasi bir istikrar arayışı oldu. ABD ile ticaret ve Ukrayna savaşı üzere mevzularda ahengi korumak isteyen Starmer, Gazze konusunda artan iç baskılarla karşılaştı.
İşçi Partisi içinden ve kamuoyundan, Filistin için daha güçlü adımlar atılması istikametinde davetler yükseldi.
Starmer, kararını açıklarken Hamas’ı sert tabirlerle kınadı ve İsrail’de yaşayan akrabaları nedeniyle taarruzların ruhsal tesirini şahsen bildiğini vurguladı.
Uzmanlara nazaran, tanıma kararı tek başına alandaki durumu değiştirmeyecek. Londra merkezli ABD/Ortadoğu Projesi’nin başkanı Daniel Levy, “Eğer İsrail’in atakları bu kadar ağır ve kabahat niteliğinde olmaya devam ederse, bu karar tansiyonu düşürmeye yetmeyecek” değerlendirmesinde bulundu.
Britanya, İsrail’i resmen soykırımla suçlamaktan kaçınırken, birtakım silah satışlarını askıya aldı fakat İsrail’in Gazze’ye yönelik hava ataklarında kullandığı F-35 savaş uçakları için modül tedarikine devam ediyor. Ayrıyeten Netanyahu hükümetindeki çok sağcı bakanlar Itamar Ben-Gvir ve Bezalel Smotrich’e yaptırım uygulandı.
NETANYAHU VE BAKANLARDAN TEPKİ
Netanyahu, tanıma kararına öfkeyle karşılık verdi. Toplumsal medya üzerinden yaptığı açıklamada, kararın “Hamas’ın dehşetli terörünü ödüllendirdiğini, kurbanlarını ise cezalandırdığını” söyledi.
Netanyahu, “Bugün İsrail’in hududunda kurulacak cihatçı bir devlet, yarın Britanya’yı tehdit edecek” tabirlerini kullandı.
İsrail Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, Britanya, Kanada ve Avustralya’nın Filistin’i tanıma kararına reaksiyon göstererek, “derhal karşı önlemler” davetinde bulundu.
Ben-Gvir, yapılan tanıma teşebbüsünü “katillere ödül vermek” biçiminde nitelendirerek, karşılık olarak Yehuda ve Samarya (Batı Şeria) bölgelerinde egemenlik uygulanmasını ve “Filistin terör otoritesinin” büsbütün ezilmesini istedi.
Ben-Gvir, bu istikamette bir egemenlik uygulaması teklifini yakında yapılacak hükümet oturumuna sunma niyetinde olduğunu söyledi.
